سؤال- آیا آل‌عمران در قرآن کریم همان آل‌محمّد است؟
جواب- در قرآن کریم به ترتیبی که در دست‌رس همه است سوّمین سوره، سوره‌ای مسمّی به آل‌عمران است به سبب وجود این نام در همین سوره در آیه ٣٤
«إِنَّ اللهَ اصْطَفىٰ آدَمَ وَ نُوحاً وَ آلَ إِبْراهيمَ وَ آلَ عِمْرانَ عَلَى الْعالَمينَ».
و ما در «موسوعة قراءآت طٰهٰ و آلِ‌یاسین صلوات الله علیهم اجمعین» که قسمتی از تفسیر بزرگ طٰهٰ و آلِ‌یاسین است آورده‌ایم که در یک حدیث از امام محمّد باقر علیه السّلام، چهار حدیث از امام جعفر صادق علیه السّلام، یک حدیث از عالم آل‌محمّد حضرت علیّ‌الرّضا صلوات الله علیهم و یک حدیث و چهار خبر که همگی تصریح دارند بر قرائت اهل‌بیت علیهم السّلام و قرائت عبدالله بن مسعود و ابن عبّاس بر قرائت: «وَ آلَ‌مُحَمَّدٍ» و تصریح شده که چنین نازل شده و این‌که دشمنان آن‌را از قرآن حذف نموده‌اند.
در تفسیر عیّاشی از امام جعفر صادق علیه السّلام روایت شده که آیه چنین است:
«آلَ‌إِبْراهیمَ وَ آلَ‌مُحَمَّدٍ فِي الْعالَمینَ».
پس اسمی را به جای اسمی قرار دادند و این دلالت بر آن دارد که: «آلَ‌مُحَمَّدٍ عَلَی الْعالَمینَ» تبدیل به «آلَ‌عِمْرانَ» شده، پس آل‌محمّد را از قرآن انداخته‌اند. در خصائص الوحی المبین از تفسیر
ثعلبی به سند متصل روایت نموده که در مصحف ابن مسعود چنین بوده است:
«إِنَّ اللهَ اصْطَفٰى آدَمَ وَ نُوحاً وَ آلَ‌إِبْراهيمَ وَ آلَ‌مُحَمَّدٍ عَلَى الْعالَمينَ».
اهمّ منابع آنچه گفته شد از این قرار است: الأمالي شیخ طوسي، بشارةالمصطفى، تفسير القمي، تفسير الصّافي، البرهان في تفسير القرآن، التّبيان في تفسير القرآن، تفسير جوامع الجامع، سعد السّعود للنّفوس منضود، مجمع البيان، تفسير شريف لاهيجي، تفسير نور الثقلين، بحارالأنوار، تفسير كنز الدقائق و بحر الغرائب، نهج البيان عن كشف معاني القرآن و … .
و از کتاب‌های مخالفین: شواهد التّنزيل لقواعد التّفضيل، روح المعاني في تفسير القرآن العظيم و …
حضرت آیت الله شیخ حیدر تربتی کربلائی
